Sürdürülebilir Bir Yönetim Paradigması: Engelli Bireylerin Afetlere Hazırlık Seviyeleri


Yılmaz K. , Balun B. , Erbay G.

Özel Gereksinimli Bireyler İçin Afet Risklerinin Azaltılması Çalıştayı, Eskişehir, Türkiye, 12 - 13 Şubat 2019

  • Basıldığı Şehir: Eskişehir
  • Basıldığı Ülke: Türkiye

Özet

Doğa veya insan temelli olarak meydana gelen afetler, nerede, ne zaman, nasıl ve hangi büyüklükte ortaya çıkacağı önceden tam olarak kestirilemeyen olaylardır. Ortaya çıkış biçimine göre bireysel veya kitlesel, sosyo-ekonomik ayrım gözetmeksizin oldukça geniş etki yaratabilen afet ve acil durumlar; başta insanlar olmak üzere canlılar ve çevre açısından ekonomik ve sosyal zararlara yol açabilmektedir.

İnsan, çevre ve diğer canlılar açısından telafisi mümkün olmayan sonuçlara yol açan afetler olmadan önce özel bir çaba ve hazırlık sürecini gerektirmektedir. Bu hazırlık sürecinde engelli bireylerin, kendilerine özel önem atfedilmesi gereken bir kitleyi oluşturdukları düşünülmekte; karar vericiler tarafından üretilen plan, program ve politikalarda ayrıca dikkate alınmaları gerektiği savunulmaktadır.

Afet ve acil durumlar açısından özel öneme sahip engelli bireylerin, bu tür olaylara bireysel hazırlık seviyelerinin ölçülmesinin amaçlandığı bu çalışmada, Karabük ilinde ikamet etmekte olan 82 bedensel engelli bireye; İnal (2015) tarafından geliştirilen, 33 maddeden oluşan “Sağlık İnanç Modeli’ne Dayalı Acil Durumlara/Afetlere Bireysel Hazırlık Ölçeği” uygulanmıştır.

Araştırma neticesinde engelli bireylerin afet ve acil durumlar konusunda farkındalık odaklı özel bilgilendirme ve eğitime ihtiyaç duydukları tespit edilmiştir. Engelli bireylere yönelik hazırlanacak olan afet ve acil durum plan, program ve politika süreçlerinde bireylerin engel derecesi ve engel grupları dikkate alındığı takdirde hedeflenen başarı seviyesinin yükseltilebileceği düşünülmektedir.