Türkiye’deki Prunus avium L. popülasyonlarında bazı kantitatif özellikler için genetik parametrelerin tahmini


Creative Commons License

Velioğlu E., Alan M. , Atmaca C., Taştan Y., Uzan B.

Ormancılık Araştırma Dergisi, cilt.7, ss.179-192, 2020 (Diğer Kurumların Hakemli Dergileri)

  • Cilt numarası: 7 Konu: 2
  • Basım Tarihi: 2020
  • Doi Numarası: 10.17568/ogmoad.740178
  • Dergi Adı: Ormancılık Araştırma Dergisi
  • Sayfa Sayıları: ss.179-192

Özet

Yabani kirazın (Prunus avium) Türkiye’deki altı popülasyonundan

aile bazında tohum toplanmış ve bu tohumlardan yetiştirilen fidanlar

ile üç deneme alanı (Demirköy, İzmit ve Safranbolu) kurulmuştur.

Birinci yılın sonunda örneklenen 6 popülasyona ait 95 aileden oluşan

fidanlarda boy ve kök boğazı çapı ölçülmüş, tomurcuk açma ise

gözlenmiştir. Toplanan veriler ile özelliklere ait genetik parametreler

tahmin edilmiştir.

Özelliklerin tamamında hem popülasyonlar arası hem de popülasyonlar

içi, aileler arası önemli düzeyde varyasyon bulunmuştur. Deneme

alanı popülasyon etkileşimi istatistik olarak önemsiz bulunurken,

deneme alanı aile etkileşimi istatistik olarak önemli bulunmuştur.

Popülasyon düzeyinde bakıldığında; popülasyonların üç deneme

alanında da benzer boy, kök boğazı çapı ve tomurcuk açma gelişimi

(sıralama) gösterdiği anlaşılmıştır. Bireysel kalıtım dereceleri tek tek

deneme alanlarında 0,32- 1,09 arasında tahmin edilmiş, üç deneme

alanı birlikte değerlendirildiğinde ise 0,27-0,59 arasında değişmiştir.

Türkiye’de ilk kez tahmin edilen genetik parametrelerin, yabani kirazın

ıslahı ve gen korumasına hizmet edeceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Yabani kiraz, kalıtım derecesi, genotip çevre etkileşimi,

adaptasyon

Six populations of wild cherry (Prunus avium) in Turkey were sampled

and seeds were collected based on family. Three experimental

areas (Demirköy, İzmit, and Safranbolu) were established with the

grown seedlings from seeds of each family. Genetic parameters were

estimated using data for height, root collar diameter, and bud burst of

seedlings of 95 families belonging to six populations sampled at the

end of the first year.

For all traits, a significant variation was found between families both

between population and within-population. While population-environment

(experimental area) interaction was insignificant, familyenvironment

(experimental area) interaction was statistically significant.

When viewed at the population level, it was understood that

populations showed similar height, root collar diameter, and bud burst

in three experimental areas. Individual heritabilities were estimated

between 0.32 and 1.09 for every single experimental area and 0.27

and 0.59 for combined analyses of three experimental areas. Genetic

parameters that were estimated for the first time in Turkey have been

expected to serve the breeding and gene conservation of wild cherry.

Key Words: Wild cherry, heritability, genotype environment interaction,

adaptation